Vremeplov (10. januar)

Deseti januar je 10. dan godine po gregorijanskom kalendaru. Do kraja godine ima još 355 dana (356 u prestupnim). Na današnji dan dogodilo se:

1882. godine

  • Počeo je hercegovačko-bokeljski ustanak Srba i muslimana protiv Austro-Ugarske, kao odgovor na uvođenje Zakona o vojnoj obavezi i regrutovanju. Ustanak, koji je potajno podržala Crna Gora, ugušen je posle nekoliko meseci;

1883. godine

  • Osnovano prvo pčelarsko društvo u Srbiji i objavljen prvi broj časopisa „Pčelar”;

1890. godine

  • Umro je srpski pisac i lekar Laza Lazarević, koji se s devet pripovedaka, koliko je ukupno napisao, svrstao među najznačajnije prozne stvaraoce srpske književnosti. Smatra se tvorcem srpske psihološke pripovetke i jednim od najboljih stilista. Najpoznatija dela: „Prvi put s ocem na jutrenje”, „Sve će to narod pozlatiti”, „Vetar”, „Na bunaru”, „Školska ikona”, „U dobri čas hajduci”, „Verter”, „Švabica”, „On zna sve” (Šabac, 13.05.1851. – Beograd, 10.01.1891);

1899. godine

  • Narodna skupština Kraljevine Srbije izglasala pravo na dvoboj, čime je Srbija postala jedina zemlja u Evropi gde je ova vrsta odbrane časti bila dozvoljena;

1909. godine

  • Rođen Pavle Savić, fizičar i hemičar, profesor Beogradskog univerziteta, direktor Instituta za nuklearne nauke u Vinči, akademik. Svetski renome stekao kada je sa Irenom Žolio Kiri 1937. i 1938. godine u Parizu otkrio izotope poznatih elemenata bombardovanjem atoma urana sporim neutronima. Od 1947. godine rukovodio je izgradnjom Nuklearnog instituta u Vinči i do 1960. godine bio direktor instituta. Od 1971. do 1981. godine bio je predsednik Srpske akademije nauka i umetnosti (Solun, 10.01.1909. – Beograd, 30.05.1994);

1912. godine

  • Rođen Vojislav Ilić, kompozitor i dirigent, profesor Muzičke akademije u Beogradu (Rosomač, 10.01.1912. – Beograd, 21.04.1999);

1927. godine

  • Predstavom „Carska nevesta” Rimskog-Korsakova, u izvođenju ansambla Narodnog pozorišta iz Beograda, svečano otvoreno Pozorište u Subotici;

1934. godine

  • Rođen Dragoslav Nikitović, direktor Radio Beograda (Miokovci, 10.01.1934. – Beograd, 17.10.2006);

1949. godine

  • Umro Momčilo Tapavica, arhitekta i sportista, prvi Srbin učesnik Olimpijskih igara (Nadalj, 17.10.1872. – Pula, 10.01.1949). Stipendista Matice srpske, Tapavica je završio studije arhitekture na Visokoj tehničkoj školi u Budimpešti. Projektovao je zgradu Matice srpske u Novom Sadu, hotel „Boka” u Herceg Novom, zgradu nemačkog poslanstva i crnogorske Državne banke na Cetinju. Vrhunski sportista, Tapavica je u olimpijskom timu Ugarske učestvovao na Olimpijskim igrama 1896. godine u Atini, osvojivši bronzanu medalju u tenisu. U rvanju grčko-rimskim stilom u teškoj kategoriji osvojio je četvrto, a u dizanju tegova peto mesto. Tako je postao ne samo prvi Srbin učesnik Olimpijade, već i prvi osvajač olimpijskih odličja. Olimpijskim igrama u Atini prisustvovao je i dvadesetogodišnji kralj Aleksandar Obrenović, kao gost grčkog kralja Đorđa. U pratnji kralja Aleksandra bio je Živojin Mišić, kasnije vojvoda srpske vojske u Prvom svetskom ratu;

1965. godine

  • Umro Vlastimir Pavlović – Carevac, violinista, rukovodilac Narodnog orkestra Radio Beograda (Carevac, 09.10.1895. – Beograd, 10.01.1965). Završio je Pravni fakultet u Beogradu i bavio se advokaturom, ali je muzika bila njegova prva i prava ljubav. Bio je dirigent Hora društva „Abrašević” i jedan od prvih izvođača narodne muzike na programima Radio Beograda. Violinu je svirao punih pet decenija. Plenio je svojom muzikom. Zahvaljujući njegovom predanom radu na očuvanju srpske muzičke baštine, sačuvane su mnoge narodne melodije, čiji je on bio najverniji tumač. Osnovao je i rukovodio Narodnim orkestrom Radio Beograda sve do svoje smrti. Bio je vrsni pedagog, učitelj mnogih pevača i svirača. Postavio je standarde u vrednovanju narodne muzike i bio simbol izvorne interpretacije narodnog melosa. U Velikom Gradištu se, njemu u spomen, počev od 1995. godine, održava muzička manifestacija „Carevčevi dani”;

2011. godine

  • Umro Borivoje Bora Kostić, fudbaler i najbolji strelac „Crvene zvezde”, reprezentativac, osvajač zlatne medalje na Olimpijskim igrama u Rimu 1960. godine (Obrenovac, 14.06.1930. – Beograd, 10.01.2011);

2015. godine

  • Umro Slobodan S. Martinović, šahovski velemajstor (Beograd, 25.07.1945. – Smederevska Palanka, 10.01.2015);
Glas publike:
[Ukupno glasača: 1 Prosečna ocena: 5]
Preporučite:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *